Vata Dosha beschrijving

Ayurveda - de Vata Dosha

Vata Dosha - beweging

Maha-Pancha Bhuta Elementen: ether(ruimte) en lucht

De betekenis van het Sankriet woord Vata is wind. Als een van de tri-dosha's wordt vata beschouwd een combinatie van lucht en ruimte (ether) te zijn. Vata initialiseert het proces van beweging en wordt verondersteld in lichaam en geest de heersende energie te zijn die verantwoordelijk is voor, en van invloed is op alle vormen van beweging. Vata regelt een groot aantal basisfuncties van het lichaam zoals de ademhaling, hart pulsatie, doorbloeding, alle uitzetting en krimp, bewegingen in de spieren en weefsels, de bewegingen van cytoplasma en de celmembranen, en de beweging van de interne impulsen in de zenuwcellen, het knipperen van de oogleden, de verwijdering van afvalstoffen en de manier waarop onze gedachten gaan in onze geest. Vata beheerst ook gevoelens en emoties zoals, angst, angst, nervositeit, pijn en spasmen. De belangrijkste zetel in ons lichaam waar vata heerst is onze dikke darm maar ook de heupen, dijen, oren, botten, bekken en huid behoren tot zijn gebied. Als het lichaam te veel vata ontwikkeld zal het problemen gaan veroorzaken in deze gebieden. Vata heeft zeer grote invloed op de andere dosha's en kan deze ook makkelijk uit balans brengen. Daarom wordt aangenomen dat de oorspronkelijke oorzaak van ziekten in het lichaam en de geest een disbalans is van de vata-dosha. Elke verstoring van de vata-energie kan leiden tot aandoeningen zoals hoge bloeddruk, constipatie, angst, droge huid, slapeloosheid en krampen. Vata kan makkelijk uit balans raken door laat te gaan slapen, het te veel eten van gedroogde vruchten, of eten voordat de vorige maaltijd is verteerd.

Eigenschappen van Vata: koud, licht, droog, onregelmatige, ruw, snel, veranderlijk

Vata eigenschappen en kenmerken in lichaam en geest.

Fysieke kenmerken:
  • lichamelijk normaal tot onderontwikkeld en vaak een platte borstkas
  • te lang of te klein, met zichtbare gewrichten
  • zwakke spierontwikkeling
  • krullend of kroezend, soms wat vlasachtig haar
  • dunne en vaak tere wimpers, soms wel erg lang
  • diepliggende maar actieve en sprekende ogen
  • koude, droge en gebarsten huid, soms gecombineerd met een onreine huid
  • broze en ruwe nagels
  • gebogen of zeer rechte, enigszins grote neus
  • weinig urine of heel vaak heel weinig urineren
  • meestal weinig transpiratie of langzaam op gang komende transpiratie
  • onrustige slaap en vaak minder dan gemiddeld.
  • handen en voeten voelen vaak koud aan
Voorkeuren eetgewoonten:
  • zoetzure en zoute smaken
  • variërende eetlust
  • warme, hete dranken
Karaktereigenschappen:
  • kort geheugen wanneer er weinig interesse bestaat
  • lang en goed geheugen wanneer er interesse bestaat
  • snel van begrip
  • zwakke wilskracht, niet vastberaden
  • mentaal instabiel
  • snel geprikkeld of geïrriteerd
  • gebrek aan (zelf)vertrouwen
  • gebrek aan moed
  • nervositeit, voelt zich snel ongemakkelijk
  • vaak angstig of onrustig
  • geeft makkelijk geld uit en spaart weinig

Het weer in balans brengen van de Vata-dosha.


Routine is erg belangrijk voor een vata-type. Zonder routine raakt een vata-type snel uit balans. Eten en slapen moet op regelmatige tijden gebeuren. Rust, een goede omgeving en fijne relaties zijn belangrijk. Een vata-type kan slecht tegen stress. Vata typen houden van warmte. Stoombaden en vocht kunnen goed helpen. Voorkom veel reizen, vooral per vliegtuig, harde geluiden, drugs, suiker en alcohol, maar voorkom ook blootstelling aan koude en eet weinig koude gerechten.

Overzicht
  • breng meer routine aan
  • eet en slaap regelmatig en neem voldoende rust
  • stoombaden en vocht helpen
  • rook niet
  • juist voeding
  • vermijd veel reizen, vooral per vliegtuig
  • vermijd harde geluiden
  • vermijd suiker
  • vermijd alcohol
  • eet geen koude gerechten
  • drink geen koude dranken
  • gebruik geen drugs
  • voorkom stress
  • voorkom overwerktheid
  • voorkom tijdsdruk
  • voorkom ongekookt voedsel
  • vermijd koud en winderig weer, dus blijf binnen

Het weer in balans brengen van de Kapha-dosha.
Een goed dagritme is essentieel evenals een juist voedingspatroon:

06.00 – 10.00 Kapha tijd – Voor 8 uur een licht ontbijt nemen. Vata-typen kunnen een flink ontbijt van ontbijtgranen pap nemen en een warm glas melk.
10.00 – 14.00 Pitta tijd – De beste tijd voor lunch of brunch. Vata-typen kunnen lichter lunchen en in de namiddag een tussendoortje eten in de vorm van fruit of een boterham.
14.00 – 18.00 Vata tijd – Vata-typen kunnen ergens tussen 15 en 16 uur voor extra energie een boterham, fruit of een lichte snack nemen.
Vata-typen dienen hun avondeten bij voorkeur voor 18.00 genuttigd te hebben.
18.00 – 22.00 Kapha tijd – Met het vallen van de avond wordt de spijsvertering minder. Het is dan zaak om eigenlijk niets meer te eten.Vata-typen kunnen fruit of iets lichts eten.

Mensen waarbij Vata uit balans is, reageren erg goed op warm, vochtig en zwaar voedsel met vet of olie. Rauwe of koude gerechten kun je beter vermijden. Kies liever warme maaltijden. Ook al voelen Vata-types zich vaak aangetrokken tot voedsel met een bittere, wrange smaak, toch wordt hun constitutie alleen maar in balans gebracht door het eten van zoete, zure en zoute smaken. Vata is eerder uit balans in de herfst en de winter. In deze periodes zou ieder dosha-type voeding kunnen gebruiken die de vata verminderd en dus weer wat meer in balans brengt.

Aanbevolen fruitsoorten:
Neem zoete, rijpe vruchten, geen gedroogd fruit en in het bijzonder geen onrijpe bananen, verder: aardbei, abrikoos, ananas, appels, avocado, banaan, rode bes, zwarte bes, bosbes, citroen, dadel (vers), druiven, frambozen, grapefruit, kersen, kiwi, kokosnoot, limoen, mango, meloen, papaya, perzik, pruim, pruimedant (geweekt), rabarber, rozijn (geweekt), sinaasappel, tamarindevrucht, vijg (vers).

Fruitsoorten die worden afgeraden:
Appels (rauw), cranberry, dadel (droog), dadelpruim, gedroogd fruit, granaatappels, peren, pruimedant, rozijnen (droog), vijgen (droog), watermeloen.

Aanbevolen groenten en peulvruchten:
Neem bij voorkeur gekookte groenten. Gebruik groene bladgroente met mate mate. Verder: aardappelen (zoete), alle groene bonen, artisjokken, asperge, bieten, bloemkool, chilipeper(groene), courgette, daikon, erwten, hete pepers, knoflook, komkommer, kool (chines), kool (rode) rode kool (witte), koolraap, linzen (rode), miso, mungbonen, okra, olijf (zwarte), pastinaak, pompoen, prei, rabarber, radijs (gekookt), sjalotjes, sperzieboon, spinazie (gekookt), tarowortel, tomaat (gekookt of gebakken), ui (gekookt of gebakken), venkel, waterkers, wortelen.

Groente en peulvruchten welke worden afgeraden:
Aardappelen (behalve zoete), aardpeer, adukibonen, artisjok, aubergine, bietengroen, bladgroenten, bloemkool (rauw), boerenkool, bonen (zwarte), bonen (witte), broccoli, champignons, diepvries (rauw en gedroogd), erwten (zwarte), groene kool, kidneybonen, kiemen, kikkererwten, kliswortel, kool (rauw), koolrabi, limabonen, linzen (bruine), mais (vers), meiknolletje, olijf (groene), paprika, pintoboon (gedroogd), raapstelen, radijs (rauw), selderij, sellerie, sla, sojaboon, sojapoeder, spinazie (rauw), spliterwt, spruiten, tomaat (rauw), ui (rauw).

Nieuwsgierig naar uw Dosha-constitutie? Klik dan hier voor de Ayurveda test.